HAYIR DEMENİN ERDEMİ

Hayatın karmaşası içinde pek çoğumuzun sessizce katlandığı, görünmez ama ağır bir yük vardır: “Hayır” diyememek. Değer verdiğimiz bir dostumuzu, ailemizi ya da sevdiğimiz birini kırmamak adına, ruhumuzun derinliklerinde gitmek istemediğimiz yollara adım atar, istemediğimiz planların ortasında buluruz kendimizi. Zihnimizin bir köşesinde ise hep aynı fısıltı yankılanır: “Eğer ‘hayır’ dersem beni yanlış anlar mı? Onu üzer miyim?”

Peki, sırf başkalarının gönlü hoş olsun diye kendi isteğimizden vazgeçmek, bizi biz yapan sınırları çiğnemek zorunda mıyız? Kendi rızamızla değil de adeta sürüklenerek gittiğimiz bir yerde, ruhumuz gerçekten huzur bulabilir mi? Başkasının tebessümünü satın almak için kendi mutluluğumuzu feda ettiğimizde, o masada oturan bedenimizdir; ruhumuz ise çoktan orayı terk etmiştir.

Hayır diyememek, zamanla insanın kendine olan saygı çizgisini silikleştirir. “Ben asla yapmam” dediğimiz şeyleri yaparken, bize tamamen ters gelen durumları kabullenirken buluruz kendimizi. Öz benliğimizden taşar, zihnimizin özgür yanını başkalarına teslim ederiz. Düşüncelerimiz kendi yolunda kararlılıkla ilerlemek yerine, insanların beklentileri arasında savrulan yapraklar gibi oraya buraya sapar.

Bu durumun özellikle gençlik yıllarında, kırılması çok daha zordur. Arkadaş grubunun dışında kalma korkusu, yalnızlaştırılma ya da zorbalığa maruz kalma endişesi, gençleri kendi doğrularından vazgeçmeye zorlar. Çoğu zaman sırf grubun bir parçası olabilmek, “hayır” diyebilme cesaretini gösterememek yüzünden geri dönülmesi güç yollara sürüklenirler. Oysa kabullenilmek uğruna feda edilen şey, insanın kendi özgünlüğüdür.

Artık anlamalıyız ki; sınır çizmek bir bencillik değil, bir öz saygı meselesidir. Ruhumuza, değerlerimize ve mizacımıza uymayan her duruma kapıyı kapatabilmeliyiz. Bizi yalnızca “evet”lerimizle seven, sınır koyduğumuzda ise yargılayan ve sırtını dönen insanlar zaten hayatımızın öznesi olmamalıdır. Gerçek sevgi ve saygı; bizi düşüncelerimizle, tercihlerimizle ve en önemlisi “hayır”larımızla kabul edebilmektir.